1. Отделяет клетку от внешней среды.
2. Выполняет защитную функцию.
3. Воспринимает воздействия внешней для клетки среды.
4. Осуществляет транспортную функцию, обладая избирательной проницаемостью по отношению к различным химическим веществам (вода, низкомолекулярные вещества, ионы, аминокислоты, сахара и др.). Одни из веществ проходят через мембрану из внеклеточной среды в клетку и наоборот, для других веществ мембрана непроницаема.
5. Электрическая функция мембраны возбудимых тканей (нервной, мышечной, железистой) связана с ее проницаемостью для ионов калия, натрия, кальция и др., со поддерживать ионный градиент (калий внутри клеток, а натрий вне клеток).
6. Образует межклеточные контакты с соседними клетками:
· простые соединения в виде зубчатого шва – выросты цитолеммы одной клетки внедряются между выростами соседней;
· сложные контакты образованы:
а) плотно прилегающими оболочками,
б) синапсами, которые осуществляют передачу возбуждения и торможения в одном направлении,
в) нексусами, которые имеют специальные белковые структуры.
Все функции клеток регулируются специфическими белками –ферментами. Эта регуляция осуществляется путем усиления или угнетения синтеза ферментов и может быть направлена на изменение активности синтезированных ферментов (усиление или торможение). В обоих регуляции внутриклеточных процессов участвуют гормоны, медиаторы, а также продукты, синтезируемые в самой клетке. В последнем случае регуляция генетического контроля функции клеток осуществляется по принципу обратной связи.
1 Зертханада кем дегенде екі адам жұмыс орындауы керек.
2 Жұмыс орындаушылар қауіпсіздік техникасы мен өрт қауіпсіздігін білуі тиіс.
3 Зертханада тамақ ішуге, шылым шегуге және химиялық ыдыстардан су ішуге тиым салынады.
4 Әр жұмыс орындаушы өрт сөндіргіштің қолдану ережесін және оның қай жерде тұрғанын білуі тиіс.
5 Жұмысқа кіріспес бұрын реактивтердің құрамы мен олармен жұмыс жасау кезінде сақталатын ережелерді білуі тиіс.
6 Тәжірибелерді кір ыдыста жасауға болмайды. Тәжірибе жасалып болған соң ыдысты жуу керек.
7 Зертханалық құрылғыларды және іске қосылған күйдегі құралдарды қараусыз қалдыруға болмайды.
8 Жұмыс жасау барысында барлық қауіпсіздік ережелерін сақтау керек.
9 Реактивтерді тілге тигізуге тиым салынады.
10 Қайнап жатқан сұйықтыққа еңкеюге және басқа жұмыс орындаушыларға қарай ол ыдыстарды сілтеуге болмайды.
11 Этикеткасы жоқ ыдыстармен жұмыс жасауға тиым салынады.
12 Реактивтердің иісін абайлап иіскеу керек.
13 Жұмыс біткен соң, жұмыс орнын тазалап, газды, суды, электр энергиясын өшіру керек.
14 Қосылған күйдегі электр плитасын және жанып тұрған газды қалдырмау керек.
15 Раковинаға қышқыл қалдықтарын, жанғыш және ыстық сұйықтықтарды құюға, қағазды, сіріңкені, құмды тастауға болмайды.
16 Аузы жабық ыдыстардағы және аппараттардағы сұйықтықтарды қыздыруға болмайды, тек арнайы аппараттарда ғана қыздыру керек.
17 Әр жұмыс орындаушы дәрі қобдишаcының орналасқан жерін және жарақат алып қалған адамға алғашқы көмек көрсете білуі тиіс.
