Жоңғы – ағаш, мүйіз, металл бұйымдарын жону, өңдеу үшін қолданылатын, асыл болаттан жасалған құрал. Қос қолдап ұстау үшін екі басы екі тұтам ағашқа немесе мүйізге сапталады. Үйшілер мен арба, шана жасаушылар ағашты кептірерде әуелі қабығын Жоңғымен сыдырып тазартады. Ағаш өңдеуге арналған Жоңғының үстірік сүргі, аталғы, сарнауық, бүкір Жоңғы деген түрлері болады. Жоңғының тезден шығып кепкен уық, кереге, өре ағаштарға өрнек жүргізгенде қолданылатын ирек тісті түрлерін сарнауық деп, ал түзу сүргілей отырып, ойыс сызатты, дөңес қобылы өрнектер жасау үшін қолданылатын, арнаулы жүз отырғызылған түрін үстірік сүргі деп атайды. Ағашты, мүйізді қырып өңдегенде кедір жүзді, көбелі, қобылы Жоңғылар қолданылады
ОбъяснениеК верхнему палеолиту на территории Липецкой области относится стоянка граветтской культуры Гагарино, к эпиграветтской культуре — стоянка Замятино 14 в Задонском районе
Следы поселения абашевской культуры бронзового века обнаружены в районе поселка Вербилово. В районе сёл Ссёлки и Фомино-Негачевка найдены поселения репинской, абашевской, срубной и городецкой культур эпохи бронзы — раннего железного века (III—I тыс. до н. э.)
В Липецкой области в междуречье Дона и Воронежа обнаружены курганы с захоронениями знатных сарматов
К памятникам колочинской культуры относятся находки на р. Воронеж и на р. Матыре (поселения Кривец и Ярлуково на р. Матыра)
