Органикалық қосылыстардың барлығының құрамында көміртек атомы бар. Көміртектен басқа сутек, оттек, азот, т.б. элемент атомдары болады. Кейбір органикалық қосылыстардың құрамына күкірт, фосфор, галогендер және металдар кіреді. Ал бейорганикалық қосылыстарды біріктіретін бір ортақ элемент жоқ.
Органикалық химия — көмірсутектер мен олардың туындыларының химиясы.
Органикалық заттардың бейорганикалық заттармен салыстырғанда бірқатар ерекшеліктері бар.
Органикалық қосылыстарда көміртек атомдары өзара жалғасып, құрамына көп атом топтары кіретін тізбек құра алады. Сонымен қатар көміртек атомдары бірімен-бірі түзу тізбекті, тармақты, тұйықталған цикл түзіп те байланыса алады.
Тізбек құрамындағы көміртек атомдарының саны әр түрлі болуы мүмкін. Сонымен қатар көміртек атомдары өзара жай (дара) және еселі (қос, үш) байланыстар арқылы байланысады.
Органикалық қосылыстар санының өте көп болуы көміртек атомының жоғарыда айтылған ерекше қасиеттеріне байланысты.
Органикалық заттар, негізінен, көміртек және сутек атомдарынан тұратындықтан, араларындағы байланыстар коваленттік (полюссіз немесе полюсті) болады. Сондықтан органикалық заттарға мынадай қасиеттер тән:
олар — бейэлектролиттер немесе әлсіз электролиттер;
органикалық заттардың арасында реакциялар баяу жүреді (иондардың арасындағы реакциялардың тез жүретінін білесіңдер);
органикалық заттар молекулалық құрылымды болғандықтан, қайнау және балқу температуралары төмен болады;
органикалық заттар қызуға төзімсіз, салыстырмалы төмен температураның өзінде (кейде тіпті 100°С-қа жетпейтін) айырылады;
оттек қатысында органикалық заттардың бәрі дерлік жанады. Көміртек атомдарының арасындағы байланыстар үзіліп, нәтижесінде, көміртек (ЫВ) оксиді түзіледі немесе күйеленеді (көмірленеді) және су түзіледі.
Рациональная, на научной основе, систематическая организация производства — необходимое условие для профилактики травматизма. Плохая организация производства порождает неритмичность протекания производственного процесса, а это приводит к штурмовщине, применению сверхурочных работ, следовательно, к преждевременной утомляемости работающих и нередко травматизму.
Важную роль в мобилизации всего коллектива предприятия на осуществление мероприятий по предупреждению травматизма играют общественные смотры по охране труда, проводимые заводским комитетом профсоюза совместно с дирекцией предприятия в соответствии с требованиями Положения о них, а также конкурсы по технике безопасности. Результаты конкурсов рассматриваются на расширенном заседании завкома профсоюза совместно с дирекцией и активом предприятия.
К техническим мероприятиям по предупреждению травматизма прежде всего следует отнести мероприятия по обеспечению безопасности работы оборудования и безопасности протекания технологических процессов, т. е. мероприятия, направленные на защиту опасных зон.
К техническим методам обеспечения безопасности протекания технологических процессов и работы оборудования относятся механизация и автоматизация технологических процессов, дистанционное наблюдение и управление, блокировка и сигнализация, надежность и прочность оборудования, специальные средства технической безопасности (ограждение, заземление, амортизация, герметизация, экранирование и т. п.).
Механизация — эффективное средство по предотвращению несчастных случаев, облегчению физического труда.
Автоматизация представляет собой высшую ступень механизации. При автоматизации функции работающего сводятся к контролю за работой машин, работающий персонал может находиться на безопасном расстоянии от агрегатов, опасных зон.
Важное значение в практике имеют автоматы безопасности, которые представляют собой комплекс устройств, обеспечивающих непрерывный контроль работы автоматического управления, выдачу информации о нарушениях нормального хода процесса и предотвращении аварий при возникновении в управляемом агрегате опасной ситуации.
Дистанционное наблюдение и управление технологическими процессами имеет большое значение для безопасности труда, так как позволяет избежать необходимости пребывания персонала в непосредственной близости от агрегатов. Дистанционное наблюдение осуществляется визуально или телесигнализацией.
Визуальное наблюдение производится с систем промышленного телевидения, которое позволяет распространить зрительный контроль на недоступные, труднодоступные, опасные участки процесса производства.
