Бірте-бірте стихиялық қозғалыс ұйымдасқан сипат ала бастады: оның танымал көшбасшылар А.Имановтың басшылығымен Торғай мен Жетісуда ірі ошақтары пайда болды. А.Жангелдин, Т. Бокин, Б. Ашекеев, Ұ. Саурықов. Ж. Мам6етов және т. б.
Көтеріліс бүкіл Қазақстанды қамтып, патшалықтың әскери-отарлаушы және кең ауқымды русификаторлық саясатына қарсы бағытталған ұлт-азаттық қозғалысқа айналды және белгілі дәрежеде - ауылдың феодалдық — бай шыңына қарсы болды. Сонымен бірге, бұл сөз халық шаруашылығының дағдарысына және халықтың кедейленуіне әкелетін империалистік соғысқа қарсы бағытталған. Бұл жерде ол Ресейдің жұмысшы табы мен шаруаларының революциялық күресімен аяқталды. 1916 жылғы көтерілістің басты мақсаты. қазақ халқының бостандық пен тәуелсіздік үшін күрескен күресін қорытындылайтын ұлттық және саяси азаттық болды.
Қазақ қоғамында патша жарлығы мен көтеріліске деген көзқарас екі жақты болды: феодалдық-бай элитасының белгілі бір бөлігі, сондай-ақ жергілікті әкімшілік деп аталатын шенеуніктер патша жарлығын сөзсіз қолдады және оның басты қозғаушы күші болды; қазақ зиялыларының радикалды өкілдері (Бокин, Ниязосков, Жүнісов) оған қарсы шығып, халықты қарулы қарсылыққа шақырды, ал "Қазақ" газетінің (А .Байтұрсынов, А. Бөкейханов, М. Дулатов) айналасында біріккен либералдық-демократиялық интеллигенция жетекшілері. жүлделі нерешительную ұстанымын. Олар бірнеше рет патша әкімшілігін жұмылдыруға асықпауға, дайындық шараларын өткізуге көндіруге тырысты, сонымен бірге қарусыз халық патшалықтың қатыгез қуғын-сүргінінің құрбаны болады деп негізсіз жарлықты орындауға қарсылық көрсетпеуге шақырды.
Көтерілістің ірі орталықтары Жетісу және Торғай ошақтары болды. Семей облысында қарулы қарсылық шілде — тамыз айларында жаппай сипат алды. Барлық жерде шыңдармен, аңшылық мылтықтармен, суық қарулармен қаруланған бүлікші отрядтар ұйымдастырылды. 17 шілдеде Жетісу мен Түркістан өлкесінде соғыс жағдайы жарияланды.
Объяснение:
