Әже - баланың әкесінің, сондай-ақ, анасының шешесін атайтын, туыстық қатынасты білдіретін атау. Одан арғылары үлкен әже немесе ұлы әже деп аталады.[1]
Қазақ отбасындағы әже орны ерекше әрі қадірлі. Әже - отбасының ғана емес, әулеттің де ұйытқысы, ағайын- абысындардың бірлігін, татулығын сақтайтын сыйлы анасы, кейінгі жастардың, келіндердің тәрбиешісі әрі ақылгөйі Қазақ қоғамында әдетте жас отау иелерінің тұңғыш баласын әжесі бауырына салады. Бала ата-әженің кенжесі саналып, немерені әжесі тәрбиелеп, бағып-қағады. Әже мен немере арасындағы туыстық байланыс өте нәзік әрі берік. Балажан қазақ үшін ата мен әжеге жас сәби жай ғана ермек емес, тәрбиеленуші ерекше субъект. Тарихта күллі рулы елге ана болып саналған Айпара әже, Домалақ ене, Зере, Айғаным секілді әжелердің бейнесі аңыз-әңгімелерде, әдеби шығармаларда сомдалған.
құлыным бақытты сен болғайсың.өркенің өсіп, келешекте елің мақтан тұтатын ер- азамат бол.аллам өзіңді алдыңнан жарылқасын.біз барлығымыз саған тілекшіміз.
бөбекке тілек
сеніменен атаң - әжең нәрленді,
әр қылығың ана жүзге әр берді.
сен арқылы бесік жақтан әкеңнің
құлағына шырылдаған ән келді.
әдемі ән еді, бәрі бірге тыңдады,
қуанысты, жүрек шат боп жырлады.
сенің әнің ал анаңның талай түн
тыныштығын төрт бөлгізіп ұрлады.
анаң әр кез сені жақсы көретін,
әлдиімен саған ән сап беретін.
қаз - қаз тұрды сосын оның бөбегі
бесігінде түн ұйқысын бөлетін.
барлығы да сені көрді, сені ұқты,
өйткені олар болашаққа сеніпті.
міне, сенің шаттығыңның бірі боп
күнтізбеде туған күнің келіпті.
қуанып жүр енді соған барлығы,
жақсы сөзді айтпақ саған ал бірі.
ал онсыз да саған тілеп жақсылық
барлығының өтпеуші ме еді әр күні.
сенің үнің боп естіліп көркем үн,
таусылмасын солар айтар ертегің.
болашағың жарық, нұрлы болсын да,
ертегі боп келсін тағы ертеңің.
сенің үнің күллі әлемді қаратсын,
жолыңа әр кез жақсылықты жолатсын.
келешектің соқпағынан сәулелі
сенің сәби жаныңдай ақ таң атсын.
әрбір күнің қуанышпен түрленсін,
азаматтық күнді тойлар күн келсін.
соны тілер барлық жүрек, өйткені
сен соларға шаттық болып сіңгенсің.
сенің сәби үнің болып тағылым,
жүрегінде қалып қойған бәрінің.
ертеңіңе есік қағар әр күнде
биік болсын талабың мен танымың.
