Көрнекті қазақ жазушысы, драматург және ғалым. Қазақ КСР ҒА академигі (1946), Қазақстан Жазушылар одағының төрағасы.
Әуезов отбасы Абай Құнанбаевтың отбасымен туыстас болған, Мұхтар Әуезовтің атасы Абай шығармашылығының досы әрі қадірлеушісі болған. Мұхтар Әуезов орыс мектебінде, мұғалімдер семинариясында, Ленинград (Санкт-Петербург) университетінің филология факультетінде, Орта Азия университетінің аспирантурасында білім алған.
Революцияның басында Мұхтар Әуезов Қырғыз Республикасы ОСК жауапты хатшысы қызметін атқарды, Колчаковщина кезінде Семей облысындағы Колчакпен күреске белсене қатысты. Әуезовтің ұлы ақын-ағартушы Абай Құнанбаевтың өмірі туралы "Абай жолы" роман-эпопеясы совет әдебиетінің көрнекті туындысы болып табылады. Романда XIX ғасырдың екінші жартысындағы қазақ қоғамы өмірінің күрделі көрінісі көрсетілген. Қазақстан әдебиетінде Мұхтар Әуезов драматург ретінде құрметті орын алады. Әуезовтің алғашқы және ең алғашқы шығармасы-"Еңлік-Кебек" пьесасы болды, ол екі жастың қайғылы тағдыры туралы халық аңызына негізделген, сюжет Шекспирдің "Ромео мен Джульетта"пьесасындағы Монтекки мен Капулеттидің отбасы араздығы туралы оқиғаға ұқсас.
Жануарлар (лат. Animalia) — тірі организмдер дүниесіндегі негізгі екі топтың бірі (екіншісі – өсімдіктер); жүруге және сезінуге бейім тіршілік иесі; негізінен, дайын органикалық қосылыстармен қоректенетін гетеротрофты организмдер. Жануарлар құрылысына қарай бір жасушалы организмдер және көп жасушалылар болып екі топқа бөлінеді. Жер бетінде жануарлар прокариоттар (ядросыз организмдер), балдырлар, саңырауқұлақтардан кейін пайда болған. Палеонтологиялық зерттеулерге қарағанда олардың жасы – 0,8 млрд. жылдан аспайды (1998). Жануарлардың дамуы да қоршаған ортаның эволюциялық дамуына сәйкес қалыптасқан. Эволюциялық өзгерістер сыртқы ортаның өзгерісіне организмдердің бейімделуімен ұштасады. Мысалы, құрлық жануарларының арғы тегі су жануарлары болып саналады. Ал қоршаған ортаға бейімделе алмаған құрлық жануарлары бұрынғы тіршілік ортасында қалып қойған. Жануарлардың қазба қалдықтарын зерттеу нәтижесі қарапайым организмдердің архей эрасында мұхиттарда бұдан 1 – 1,5 млрд. жыл бұрын жасуша формасында хлорофилсіз амеба тәрізді талшықтылар түрінде пайда болған деп жорамалдауға мүмкіндік береді. Протерозой эрасында тіршілік еткен жануарлар қалдықтарынан радиоляриялар, фораминифералардың іздері, губкалардың қаңқалары, буылтық құрттардың түтікшелері, моллюскілердің бақалшақтары, тіпті буынаяқтылардың да қалдықтары табылған. Жануарларда ас қорыту, қан айналу, жүйке жүйесі, сезім және жыныс]органдары, тыныс алу, зәр шығару жүйесі жақсы жетілген. Дүние жүзінде жануарлардың 1,6 млн-дай түрі, 17 типі бар. Жануарлардың табиғаттағы және адам өміріндегі маңызы өте зор: көпшілігі пайдалы болып табылады. Азық-түлік, әртүрлі өнеркәсіп шикізатын: ет, май, сүт, тері, жүн, бал, жібек, мүйіз, бақалшақ, т.б. береді. Сондай-ақ, олар – ауыл шаруашылық дақылдарының тозаңдатушылары, топырақ түзушілері, басқа жануарларға азық қорлары, органикалық заттардың ыдыратушылары болып табылады. Жануарлардың өнімділігін арттыруды, тиімді пайдалануды және табиғаттағы қорын сақтауды зоология ғылымы мен оның салалары зерттейді.
Жануарлар
Animal diversity.png
