1. Мәтін бойынша қысқаша түсінгендеріңді жазыңыздар.

2. Мәтіннің жанрына тән 2 ерекшелікті белгілеңіз.

А) кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдер қамтылады

В) өзекті мәселе талқыланып, автор көзқарасы жазылады

С) көтерілген мәселе диалог түрінде жазылады

D) шығарманың тіл ерекшелігі, көркем тәсілдері жазылады

Е) оқиғаларды талдап, бағалайды, оқырмандарға түсіндіреді

3. Мәтінге сәйкес «Айтыс өнері» тақырыбы бойынша шағын эссе/мақала/интервью жазыңыз

Бұрынғы өткен заманда бір бай өмір сүріпті. Ол өте сараң еді. Көктем түсісімен ол отбасысымен көктеуге көшіп кетеді.  2 қызметшісіне құдық қаз деп бұйырады.Олар жұмысын орындап болған соң, ақыларын сұрайды. Бай ирелеңдеп бірінші адамға қой беріп, ал екінші адамға қозыбереді. Екінші қызметші ақысына риза болмай, Төле бидің ақылына жүгінеді. Төле би қызметшінің мәселесін тыңдап болып, байға сөйлейді. Екі адамның істеген жұмысы бір, бірақ ақылары әртүрлі. Бай түсінбей мелшиіп тұра береді. Сонда Төле би Байға мысал келтіріп былай дейді: Екі көзіңнің қайсысы маңызды? - 
-Екеуі де бір емес пе?!, - деп жауап қайырады Бай.
Төле би: Екі көзің бірдей болса, онда еңбек те бірдей болуы керек. Бай өз қателігін түсініп, қызметшіден кешірім сұрап, қой беріпті. Билер жайлы аңыз-әңгімелер өте көп. Әйтек бе, Қазыбек би, Төле би ел арасында өздерінің әділдігімен, шешендігімен ел есінде мәңгі сақталады. Тарихта да алар орны ерекше.

Баяғы бір заманда шал мен кемпір болыпты. Олардың бақшасы бар екен. Бірде шал шалқан отырғызады. Шалқан үп-үлкен боп өседі. Бір күні шал шалқанды жерден суырып алмақшы болады. Ары тартады, бері тартады. Бірақ шалқанды шығара алмайды. Шал көмекке кемпірін шақырады. Кемпір шалдан, шал шалқаннан ұстап, ары тартады, бері тартады. Бірақ орнынан қозғалта да алмайды. Кемпір көмекке немере қызын шақырады. Немересі кемпірден, кемпір шалдан, шал шалқаннан ұстап, ары тартады, бері тартады. Тағы да суырып шығара алмайды. Немере қызы итін шақырады. Ит қыздың етег інен, немересі кемпірден, кемпір шалдан, шал шалқаннан ұстап, ары тартады, бері тартады. Шалқанды суыра алмайды. Енді ит көмекке мысықты шақырады. Мысық иттің құйрығынан, ит қыздың етегінен, немересі кемпірден, кемпір шалдан, шал шалқаннан ұстап, ары жұлқиды, бері жұлқиды. Шалқан шықпайды. Мысық болса, тышқанды шақырады. Тышқан келіп мысықтың құйрығынан, мысық иттен, ит немересінің етегінен, қыз кемпірден, кемпір шалдан, шал шалқаннан ұстайды. Олар тарта-тарта ақыры шалқанды суырып шығарады.