2-тапсырма. Берілген мәтіндегі бөлек, бірге, дефис арқылы жазылатын сөздерді ажыратып, үтірлерді қойып, көшіріп
жазыңыз.
/
От басы - сыйластық жарастық орнаған орта. От басының
басты қазығы алтын діңгегі - бала. Баланың тәрбиелі болып
өсуіне берекелі от басының әсері мол. Адам бойындағы ар ұят
адамгершілік мәдениеттілік сияқты қасиеттер от басында
қалыптасады. Ата, әже мен немере арасындағы туыстық
байланыс өте нәзік әрі берік. Күллі рулы елге ана болып
саналған Айпараәже, Домалақене, Зере, Айғаным секілді
әжелердің бейнесі аңыз әңгімелерде, әдеби шығармаларда
бейнеленген. Алдымен әже тәрбиесі арқылы бала жақсы
жаманды ажыратып, үлкен кішіні тани бастайды. Мінез құлық,
тілтәрбиесі қалыптасып, бала үй шаруасына бейім елгезек
тілалғыш мейірімді болып өседі.​

Күн біздің Жер планетасынан 300 000 есе көп.

Күн 25-35 күн ішінде өз осінің айналасында толығымен айналады.

Жарық 8.3 минут күннен біздің жерімізге дейін жету үшін қажет, сондықтан күн сөнсе, біз оны бірден білмейміз.

Жер, Марс, Меркурий және Венера "ішкі планеталар" деп аталады, өйткені Күнге жақын орналасқан.

Жер мен Күн арасындағы қашықтық астрономиялық бірлік ретінде анықталады (қысқартылған a.e. және 149 597 870 километрге тең.

Күн-Күн жүйесінің ең үлкен объектісі.

Күн желдің салдарынан әр секунд сайын 1 000 000 тоннаға дейін жоғалтады.

Адам – табиғаттың ажырамас бөлігі . Табиғат пен адам қатар ұғым . Адамсыз табиғат , табиғатсыз адам өмір сүруі мүмкін емес. Адам табиғатты қасиет тұтады . Табиғат - тіршіліктің құт-берекесі. Табиғатты қорғау міндетіміз. Қазіргі кезде экология мәселесі нашарлап кетті. Экологияны қорғау,табиғатты сақтау қазіргі жастардың қолында. Табиғаттың сырын қазіргі кезге дейін ғалымдар зерттеуде. Қазақ халқында табиғатты құрмет тұтады. Қазақтар жұлдыздарға қарап бағыт бағдарды болжаған. Табиғат біздің сыраушымыз,байлығымыз,күнделікті тынығатын сарайымыз. Табиғат –адамның еңбегінсіз,адам игілігі үшін жаралған жаратылыстың сыйы. Адам табиғаттың патшасы деген ұғым бар. Сондықтан табиғат адам үшін - асыл ана. Өйткені а табиғатта,тіршілікте өсіп-өніп, жетілген.Қажетін алып, өз пайдасына жаратқан. Табиғат –ырыздықтың,ырыс пен мол қазынаның кайнар көзі , адам денсаулығының сенімді сақинасы. Ұрпақтан –ұрпаққа мол мұра ретінде калушы.Табиғаттағы жануарлардың мүйізінен немесе өсімдіктің тамырынан халық емшілері дәрі – дәрмектер жасаган сонымен қатар адам ағзасына дәрінің септігін тиерін анықтаған.Табиғаттың сырын білмей, қалай болса солай пайдалану ойға қонымсыз. Өйткені оның салдарынан табиғат байлықтары кеми түседі. Қазіргі таңда табиғаттың ластануы үлкен , аса зор мәселе. Бұл барлық дүние жүзінде қарастырылуда. Табиғат – сөз жетпес сұлулық , баға жетпес қазына,көз тоймайтын әсемдік ,айтып жеткізе алмайтын қыры мен сыры мол құбылыс болғанымен қазір сол табиғат нашарлап,ластануда соның салдарынан адам өміріне өте қауіпті жағдай тудыруда . Біз табиғаттағы әрбір жайқалып тұрған гүлге,мәуелеп тұрған ағашқа қамқорлық танытуымыз қажет. «Бір тал кессең , он тал ек» демекші, айналамызда табиғаттан лас иісті, ауру тудырушы бактерияларды жоюшы тал,жасыл желек. Егер осы мәселе қаралмай кала берсе төңірек азып кетеді. Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың «Қазақстан Республикасының экологиялық қауіпсіздігі тұжырымдамасы» жарлығы Қазақстан Республикасы білім беру жүйесінде «Экологиялық білім мен тәрбие беру»тұжырымдамасы экологиялық білім беру бағыттарына арналады. Бұл бағыттар мектептегі тәрбие жұмысына еніп, біз ауыл көшелерінің тазалығын сақтауға өз үлесімізді қосамыз. Салауатты өмір салтын ұстану аясында адамның қоршаған ортасы таза болуы шарт.Табиғаттың қорғаны жас ұрпақ - біз.Табиғат адамның бойына қуат, өзіне шабыт беруші.Табиғат біз киетін киімді,оқитын кітапты,тамақтанатын тағамды, ас дақылдарын бәрін де табиғаттан аламыз.Өлкелерді көгалдандыру жұмысы жүргізілсе деймін.Экологияы және адам өмірін бірдей сақтау үшін тезірек әрекет ету керек. Адамның ағзасын нашарлауы шаң-тозаң,қатты суық және ыстық желдерден ,микробтар,түтін, улы газдар мен бактериялардан бастау алады. Мен өзімнің туған өлкеме қарағай т.б ағаш түрлерін ексе екен деймін. Табиғаттың зардаптарына төтеп беру үшін табиғатты қорғауымыз керек.