4. Абай қандай білім алған?

Рухани өміріміздің тарихында бір дәуірдің болмыс-бітімін, таным- түсінігін айшықтай түсетін айрықша тұлғалар болды. Исламға дейінгі Тәңірлік дүниетанымның шашырап жатқан дерек көздерінің негізінде пайымдап, бас- аяғын жинақтауға әрекеттенер болсақ, оның бел ортасында тұрған дара тұлғаларды айналып өту мүмкін емес. Солардың бірі, бірегейі-түркі халықтарының арасында есімі ежелден танымал-Қорқыт ата. Шығыс Түркістаннан бастап Кіші Азияға дейінгі түркі халықтарының ауызша да, жазбаша да жәдігерлерінен ойып орын алған Қорқыт бейнесі бір ғана көркемдік дүниенің жеміс еместігі, мұның астарында берісі нақтылы тарихи тұлға, арысы тұтас қоғамдық-әлеуметтік, саяси, діни дүниетаным тамыр тартып жатқан дәуірлік құбылыс жатқандығы даусыз. Байыптап қарасақ, исламнан бұрынғы идеология мен таным-түсінікке қатысы бар тұлғалардың қуаттысы да, жұртшылыққа кеңінен мәшһүр болғаны да Қорқыт есімі. 

Многие люди рады ощущать себя старым боевыми конягами, которые ржут, заслышав боевой призыв трубы. Или хотя бы трудягами-тяжеловозами, тянущими, напрягаясь, большую груженую телегу. Душа этих людей послушно отзывается на высокие, кем-то придуманные и — для чего скрывать — красивые слова и лозунги: «общее дело», «светлое будущее», «мы все один народ», «судьба нации»…Люди эти очень обижаются, если сказать им, что нации — это выдуманные общности. В морду они, конечно, не заедут (не те уже силы у старого боевого коня), но в атаку ринутся, крича что-то невнятное и брызгая слюной В русском языке слово «нация», а тем более «национализм», имеют отрицательную коннотацию. Хотя «нация» — то же самое, что «народ», только на латинском языке. И английское слово «nationality» на русский язык следует переводить не «национальность», а «гражданство».