Алтын адамның бас киімі туралы мәлімет.
«Алтын адамның» бас киімі сақтардың ғарыш туралы танымының мысалы. Бұл үш әлемнің өзіндік үйлесімділігінен құралған модель: жерасты, ортасы – жер, жоғарғы жағы – аспан. Әлемнің төрт бұрышы бар – оң, сол, алды және арты.
Алдыңғы бөлігі – шығыс жақ, артқы бөлігі – батыс жақ. Бас киімдегі оюлар көлденең үш бөлікке бөлінген. Алтын таулар мен ағаш тізбесімен жиектелген. Тау етегінде «қыс аңдары» – жолбарыстар мен ешкілер бейнелеген. Ал шыңында – құстар, қанатты жолбарыстар (тигрогрифондар).
Ою-өрнектің жиегі әлемдік тау жотасын білдіреді, сақтардың көзқарасы бойынша, әлемді барлық жағынан қоршап тұр деген сөз. Ою әлемнің үш бөліктен құралғанының символы іспеттес: жерасты әлемі, жер, аспан.
Сақиналы фриздердің төрт айқас секілді орналасқан төрт жақтағы нүктеде аңдардың (барыс, тауешкі) бейнесі орналасқан.
Бас киімнің алдыңғы бөлігінде барлық ғарыштың символы – күн эмблемасы жайғасқан: төрт қанатты ат пен төрт алтын жебе. Бұл барлық үш әлемнің үстіндегі билік пен күн жолындағы әлемнің төрт бөлігінің белгісі.
Адамға мұндай тәжді кидіру – барлық ғарыш туралы аңызға билік ету. Көсем мен басындағы, үстіндегі киімдер әлемнің өсін, яғни орталығын білдіреді – бұл әлемнің құрылымы туралы сақтардың мифологиялық көріністері.
Объяснение:
Оқу — білім бұлағы,
Білім — өмір шырағы.
***
Оқу — білім азығы,
Білім — ырыс қазығы.
***
Білім ортақ.
***
Білім — ер азығы,
Ер — ел азығы.
***
Білім ауысады,
Ырыс жұғысады.
***
Ақыл — тозбайтын тон,
Білім - таусылмайтын кен.
***
Оқу түбі тоқу.
***
Оқу инемен құдық қазғандай.
***
Оқы да біл,
Ойна да күл.
***
Ой түбі оймақ,
Ойын түбі ойран.
* * *
Білген кісі тауып айтады,
Білмеген кісі қауып айтады.
***
Өз білмегенінді кісіден сұра,
Үлкен жоқ болса, кішіден сұра.
***
Білім қымбат, білу қиын.
***
Білімнің алды жарық,
Білімсіздің түбі ғарып.
