1-тапсырма Мәтіндерді мұқият оқып, мазмұнын 4-5 сөйлеммен жазыңыз.Сын есімді зат есім орнына қолданыңыз, есім сөздерді жалғаулар арқылы түрлендіріп жазыңыз.
Нақты 2 ақпаратты анықтаңыз.

Мінез
«Мінез» сөзі өмірде және көркем әдебиетте кеңінен қолданылады. Басқа адамдармен қатынаса отырып, әр адам өз мінезін танытады және өзгенікін бағалайды. Күнделікті өмірде қауым мінезді «жақсы», «жаман», «ауыр», «жеңіл» деп сипаттайды. Ара қатынасымыз бұзылған жағдайда, әдетте: «Мінезіміз келіспеді», - деп жауап береміз. Түрліше мінез иелері ұқсас жағдайларда әртүрлі әрекет етеді, күйзеледі. Егер біз келесі адамның мінезін жетік білетін болсақ, онда бізге оның әрекеттерін түсіну де оңайға соғады, ендеше, ол адаммен қатынасудың тиімді стилін таңдап, белгілі жағдайлардағы әрекет-қылықтарын болжай аламыз.
Мінез ерекшеліктері жайлы білім мамандарды жұмысқа қабылдауда, жауапты қызметке тағайындауда, бірлескен әрекетті орындауды тапсыруға байланысты топтарға біріктіруде маңызды. Сонымен қатар шиеленістерді шешуде, ұжымда жағымды психологиялық ахуалды орнатуда, қарым-қатынас тиімділігін арттыруда мінез жайлы түсінік аса қажет.


Мінез-құлқымен тығыз байланыста
Кез келген адамды бір көргенде-ақ оның көзі, қасы, беті, құлақ-мұрыны, аузы-мойны, дене бітімі саған әр қилы әсер етеді. Онымен танысып, әңгімелесіп, араласып кетпей тұрып-ақ, ол қандай адам, сол жөнінде өзіндік пікір де қалыптастырып үлгересің. Бұл - адамды адамның сыртқы келбеті арқылы-ақ танып, білу қасиеті. Содан әлдекімді бір көргенде-ақ, «Әлем-жәлем киінуді ұнататын сәнқойсымақ екен», «Күлкісі қандай жасанды», «Түрі қандай тұрпайы, өзі арсыз жан шығар», - деп те жатамыз. Әйтеуір адамның сыртқы келбеті не сүйсіндіреді, не одан жиіркендіреді, тіпті, таң-тамаша да
қалдырады.



2-тапсырма
Мәтіннің кіріспе, негізгі және қорытынды бөлімдерді қамтитын жоспар құрыңыз.

І.Кіріспе

ІІ.Негізгі бөлім

ІІІ.Қорытынды.

Сөйлемді түсіндірмелі салалас сөйлемге айналдыру мүмкін. Алайда, біз пайдаланушы интерфейсіне сәйкес кескінді көрмейміз. Тақырыпты айтамыз:

Сөйлемді түсіндірмелі салалас сөйлемге айналдыру үшін бірнеше әрекеттерге сәйкес жасау керек.

1. Алгашқы қадамда, мәтіндегі сөйлемдерді табамыз. Сөйлемнен дұрыс ойлайды, ол қазіргі тақырыптардың біресі болып табылады. Мысалы, мәтіннің сөйлемі:

"Орыс экспедициясы Қазақстанның Алтай өртендеріне жол ашып, қойсу байларын табып, тауларда айналып, мұршақты көрді."

2. Кестенің соңына көреміз, сондықтан шығарып аламыз, сөйлемнің соңына қарай ізде атып көреміз. Мысалы, мәтіндегі бұл сөйлемнің соңы "көрді" деп аяқталады.

3. Сөйлемден кейін, айналдыру үшін сөйлемнің негізгі фразасының тағылымын анықтаймыз. Мысалы, осы мәтіндегі сөйлемнің негізгі фразасы "Орыс экспедициясы" деп аталады.

4. Сөйлемге айналдыру үшін, түсіндірмелі сөйлемге енгізуді тартып аламыз. Осында мәтін дұрыс ойланған болса, сөйлемге айналдыру мүмкін емес. Бірақ бұл мәтінде біздің талаптарымызға сай деген сөйлемді табуымызға болады. Тақырыпты көріп, мәтіндегі сөйлемді жасауға көмектесуімізге болады:

- "Орыс экспедициясы" бұл түсіндірмелі сөйлемнің аты.
- Қорытпатты түсіндірмелі сөйлем сөйлемнің "Орыс экспедициясы Қазақстанның Алтай өртендеріне жол ашып" деп басталатын бөлігі.
- "..."-мен тағы түсіндірмелі сөйлем сөйлемнің "қойсу байларын табып" деп басталатын бөлігі.
- "тауларда айналып" - бұл түсіндірмелі сөйлемнің сөйлемнің негізгі бөлігі.
- "мұршақты көрді" - бұл түсіндірмелі сөйлемне фінал беретін бөлігі.

Осында 5 топтан әрекетті түсіндірмелі сөйлемге айналдыруға болады: түсіндірмелі сөйлемні табу, сөйлемнің соңындағы фразаны, айналдыруға арналған фразаны, финал беретін фразаны табу, аналіз жасау және бұл топтарды біріктіру.

Бүкіл операциялық әрекеттерді, сөйлемнің бөліктерін тапқаннан кейін, ақпаратты бірлекелейді жерге жазу есептелген шығармаларын пайдалану көмектеседі. Бұл пайдаланушы интерфейсінде оқылым мәтіндегі сөйлемдерді түсіндірмелі салалас сөйлемге айналдыру сұрауын іске асырып отырамыз.

Данный текст можно отнести к научно-популярному стилю. В этом стиле тексты передают информацию научного характера таким образом, чтобы было понятно широкой аудитории, включая школьников. Описание в тексте четкое и наглядное, что позволяет легко представить себе объекты, о которых идет речь.

В тексте рассказывается о начале истории Экспозиции Всемирных исторических и технологических достижений (ЕХРО), которая получила развитие в Гайд саду в Лондоне в 1851 году. Там был построен чистый и аккуратно составленный павильон с выставленными предметами.

Первая экспозиция была настолько уникальной, что в ней представлены все существовавшие в то время изобретения. Особенно впечатляющим было отделение, посвященное различным приспособлениям: фотоаппараты, стереофотографии, изобретенные американским Чарльзом Гудьиром, искусственные холодильники с консервированными продуктами, протезы для инвалидов, искусственные глаза, стоматологические кресла и другие устройства.

Таким образом, текст позволяет школьнику понять, что ЕХРО была первой выставкой, на которой были демонстрированы различные технические новшества и изобретения, а также учебные материалы по истории и развитию науки и техники.