ответ:
кунанбаем была открыта школа в местности «ески там». за верную службу царской власти в 1846 ему было присвоено звание хорунжия. в 1849-1852 годах кунанбай избран ага-султаном каркаралинского округа. построил мечеть в каркаралинске. в 1874 году он совершил хадж, прожил в мекке более 2 лет и построил в городе для паломников таккие (дом, служивший гостиницей в медресе).
кунанбай принимал решения, опираясь на традиционное право казахов. жестоко карал за барымту, воровство, вероотступничество и насилие. обучая детей грамоте и давая им образование, одновременно проповедовал ислам. у кунанбая была большая семья. кунанбай возлагал особую надежду на абая, который с 13 лет сопровождал отца и учился искусству .
в народе сохранились множество мудрых изречений, прописываемых кунанбаю. мухтар ауэзов собрал многочисленные сведения о жизни и деятельности кунанбая, проанализировал их и воссоздал в своей эпопее «путь абая», противоречивый и вместе с тем яркий образ кунанбая.
недалеко от акшокы находится могила кунанбая, отца абая, выложенная из черного горного камня.
ответ:Ең ерте заманда хайуандар жылдың басы болуға таласыпты. Сонда жылқы айтыпты:
— Мен алысты жақын қыламын. Күшімді көреді, сүтімді ішеді, қылыма шейін арқан, жіп еседі. Адамға менен пайдалы мал жоқ, жыл ағасы мен боламын, – дейді.
Түйе айтады:
— Сен адамның жұмысын қылсаң, сұлы, шөп асайтын тамағың үшін құл болдың, міне, мен сен көтере алмайтын ауырды көтеріп, неше айшылық алыс жерлерге барамын. Аш болдым деп, арпа, сұлы сұрамаймын. Көде болса, көде, жусан болса, жусан, не кез келсе, соны қорек етіп, табылса, су ішіп, табылмаса, шөлде де жолға жүре беремін. Жыл басы болу маған лайық.
Сиыр айтады:
— Адам егін ексе, менімен егеді, сүтімді ішеді, құрт-май істейді, жыл басы болу маған лайық.
Қой айтады:
— Мен болмасам, қазақ үйін немен жабар еді. Жүнімді алып, киіз басады, жабағымнан киім тігеді, арқан, жіп еседі. Сүтімнен құрт-май алады, шаруаға менен пайдалыларың жоқ.
Ит айтады:
— Мен болмасам, сендердің көбіңді не ұрлап, не қасқыр жеп тауысар еді. Мен сендердің баршаларыңның бақташыңмын, дұшпан көрінсе, үріп, абалап, иеме хабар беремін.
Тауық айтады:
— Мен болмасам, кісі ерте жұмысына бармай, ұйықтап қалар еді. Мен ерте тұрып, таң атты деп шақырып, хабар айтамын. Кеш болса, жатар мезгіл болды деп, тағы шақырамын.
Тышқан не айтарын білмей тұрады да бір түрлі қулық ойлап, жиылған көпке айтады:
— Бұл таластан еш нәрсе өнбес, жылды қарап тұралық та кім бұрын көрсе, сол жыл басы болсын.
Өзгелері қарап тұрғанда, түйе өзінің бойына сеніп: «Менен бұрын кім көреді?», – деп, тышқанның сөзін қостайды. Бөрі қарасып тұрады. Біраздан соң тышқан жорғалап, түйенің өркешіне шығып отырады. Көп хайуан таласып: «Біз көреміз, біз көреміз»,–деп тұрғанда, ең биікте отырған тышқанды көріп, еш нәрсе демепті.
Сонан соң жылды бәрінен бұрын тышқан көріп, хабар беріп, жыл басы болыпты. Түйе бойына сеніп құр қалыпты.
Объяснение: