Әңгіме кейіпкерлеріне мінездесе жазу 1. Автор (қыздардың әкесі)
2. Ая, Райхан
3. Қонақтағы әже​

Жырауларды халык, қадір тұтқан. Ел толқыған кезде, бүліншілік шыққанда немесе ел шетіне жау келғен кездерде ақыл, кеңес сұрайтын болған. Мұндай кезде жырау жұртшылықты абыржымауға шақырып, оларға күш-қуат беріп (дем беріп), істің немен тынатыны жайлы болжамдар айтып отырған. Жыраулар поэзиясы ХV-ХVII ғасырлар аралығын қамтиды. Жырау деген атау "жыр" сөзінен шыққан. Жыршы деп көптеген эпостық жырларды жатқа білетін, дайын репертуары бар айтқыштарды таныған. Жыраулар өз шығармаларын ақыл-нақыл, өсиет түрінде айтқан. Олардың толғауларының негізгі тақырыптары - туған жерді, елді сүю, Отанды қорғау, елді бірлікке шақыру, адамгершілік қасиетті насихаттау. Жыраулар поэзиясының біраз үлгілері осы тарауда ұсынылып отыр. Соларды оқып-үйрену барысында халқымыздың атадан мирас болып қалған сөз маржандарына қанығасыңдар, халқымыздың басынан кешірген тарихи кезеңдермен таныс боласыңдар, оның қадір-қасиетін білесіңдер, тәлімдік, танымдық, тағылымдық терең ой дүниесіне енесіңдер. Әдебиет тарихы ел тарихы, халық тарихы екеніне көз жеткізесіңдер. Жыраулар поэзиясының маңызы мен тақырыбы.Жыраулар поэзиясының құндылығы неде? "Бұл дәуірдегі әлеумет тіршілігінің, –дейді М.Әуезов, –ең шешуші мәселесін әдебиет жүзіне түсіріп, алғашқы рет қалың ел қамын ойлап, күңіренген қария –Асан. Бұл заман сыншысы сөйлесе, шешілмеген жұмбақ, түйіні шатасқан сөздерді ғана сөйлейді, өзі туған заманның белгілерін қарап, келешек заман не айтарын болжайды: сөзінің бәрі терең ой, терең мағынамен сөйленеді. Айтпақ жайларын ашып, ұғымды қылып айтып бермейді. Әдейі көмескілеу жұмбақ қып айтады. Жыраудың сөзі мақсатсыз айтылмайды. Не айтса да көптің мұңы, көптің жайы туралы, не көпке арналып ақыл, өсиет есебінде айтылады". Ғалымның осы ғұламалық пікірінде жыраулар поэзиясының идеялық-көркемдік мәні терең ашылған. Халқымыздыңосы зергерлік сөз тұнығына әрі ақын, әрі ғұлама Шәкәрім де ден қойған. Ол "Ескі ақындық" деген өлеңінде халық мұрасын, ауыз әдебиетін, жыраулар поэзиясын аса жоғары бағалаған: Олардың жырында "қыран құстың ұшқаны", "ақбөкеннің жүрісі", "жайдақ желдің желісі", "мөлдір қудың аққаны", "жел жетпейтін құландар жүйріктігі", "адам жанының жайма шуақ кезеңі" –бар-баршасы, көшпелі қазақ өмірінің бүкіл әлеуметтік, рухани тіршілігі бейнеленген деп керемет ой түйген. Жыраулар поэзиясын айтулы сөз зергері Мағжан Жұмабаев та "Батыр Баян" поэмасында.Демек, жыраулар поэзиясы –халқымыздың неше ғасырлық өмірін өнер өрнегіне, ақыл сөзіне бейнелеп түсірген, өшпес, өлмес мұрамыз.Жыраулар поэзиясы халықтың басынан өткерген тарихи оқиғаларды, оның арман-мұратын, кешірген ауыртпалықтарынжырлаумен ғана бағалы емес, елдің саяси-әлеуметтік тіршілігін, ойсанасын, дүниетанымын көркем бейнелі тілмен бере білуімен де бағалы. Жыраулар поэзиясы соны философиялық терең ойға толы. Олардың поэзиясы өсиетнама түрінде келеді. Сондықтан да жыраулар поэзиясында нақыл, афористік сөз оралымдары мол.Олар сол еліне жалынды жырларын арнаған, халқын сол елі үшін қызмет етуге үндеген, керек болса, жанын пида етуге шақырған. Халқы үшін қан майданда шайқасқа түсіп, елін, жерін сыртқы жаудан қорғаган әйгілі халық батырларының ерліктерін жырлаған. Мысалы, Тәтіқара ақын: Жыраулар өмір жайлы, достық жайлы, адамгершілік, ерлік жайлы, тіршілік жайлы жыр шерткен. Олар өмір диалектикасына да терең көз жіберген, дүниенің бірқалыпта тұрмайтынын ("мынау жалған дүние кімдерден кейін қалмаған"– Шалкиіз), үнемі өзгерісте болатынын дұрыс пайымдаған. Жыраулар поэзиясында адамгершілік этика, мораль мәселелері кең орын алған. Оларда бүгінгі жастар ғибрат, тағлым алар дүниелер молшылық. Жыраулар поэзиясы өзінің әлеуметтік, адамгершілік сарынымен ғана емес, көркемдік сапасымен де құнды. Жыраулар поэзиясында синтаксистік параллелизмге, дыбыс үндесулеріне, ішкі ұйқасқа құрылған өрнектер де аз емес. Арнау түріндегі сөз қолданыстар да баршылық. Жыраулар өз поэзиясында терең философиялық ойды бейнелеу үшін өлеңдерінің ұйқас, ырғақтарын сол мақсатқа орай алған. Оған бірнеше мысал келтірейік:Жырау "ж" дыбысын тамаша сөйлете білген. Дауысты дыбыстарды да шебер қолдана отырып, жыраулар өлеңнің музыкалық сазын күшейткен. Шын көркемдік тәсіл арқылы олар оқушысын шығарманың ішкі иірімдеріне ендірумен қатар, эмоциялық әсерін үстей түскен. есірген Есім ханның қылығын ашу үшін "е" дыбысынан өрнек жасап сөйлеткен. Ақтамберді жырау сұрай арнау сияқты көркемдік тәсілді ұтымды пайдаланған. Оның "Күмбір-күмбір кісінетіп" толғауынан, табиғат пен адам тағдырын жарыстыра, салыстыра бейнелей отырып, өлеңнің мән-мазмұнын терендеткен, әсерлі еткен. Мұнан жыраулар поэзиясының көркемдік сапасын айқын аңғаруға болады. Әдебиетімізді жаңа тарихи кезеңде, ел басына қиын қатер төнген шақта, екіталай кезеңде – XVIII ғ. бірінші жартысында жаңа, соны ой-толғанысымен, көркемдік сөз өрнегімен әрі қарай дамытқан Бұқар жырау. Оның жыр-толғаулары – сол тарихи дәуірдің көркемдік көрінісі.

Бүгінгі таңда жануарларға қалай көмектесу, олардың өмірі мен мекен ету ортасын қорғау туралы мәселе көпшіліктің көңілінен шығуда. Жергілікті отрядтардан бастап мемлекеттік заң шығарушы органдарға дейінгі әртүрлі деңгейлерде экологиялық шаралар қабылданады. Дүниежүзілік Гринпис ұйымы жабайы табиғатты қорғау мақсатында құрылды.
Бірақ мен әр адамның осы игі іске қосатын үлесі туралы ойлағым келеді. Мен өзім үшін жердегі барлық тіршілікке қатынасты анықтайтын бірнеше өсиеттерді таңдаймын.
Зиян келтірмеңіз. Бұл қарапайым өсиет, бірақ бұл жануарлардың тіршілік ету ортасын сақтауға уәде береді. Мен серуендеуге, серуендеуге, жабайы өсімдіктерге барғанда, мен міндетті түрде өртті сөндіріп, қоқыстарды тазартып, табиғаттан қажет нәрсені ғана аламын. Бұл демалыс аймағында экожүйені сақтап, орманды өрттен қорғайды.
«Біз бағынбағандар үшін жауаптымыз.» Үйсіз жануарлар, ерікті құрылғыларға лақтырылған қалаусыз ұрпақ, иттермен төбелесу - бұл біздің заманымыздың қатал шындығы. Егер сіз жануарды үйге апарған болсаңыз, онда ол қайтыс болғанға дейін сіз ауру мен қуанышта жанұя мүшесі ретінде қамқорлық жасаңыз.
Өтпеңіз! Біздің әрқайсымыз жануарларға бір реттік көмек көрсете аламыз: жануарлар мен құстарды тамақтандыруға, жоғалған хайуанаттар бағына апаруға, жас қарақшыларды ұядан, құмырсқадан және төрт аяқты нәрестеден қорғансыз етуге болады. Ізгі ниеттің бір кішкентай қимылы біреудің өмірін сақтап қалуға көмектеседі.
Әлеуметтік белсенді болыңыз. Бүгін біз белсенділер мен бұқаралық ақпарат құралдарының арқасында барлық адамдар қатысуға шақырылатын әртүрлі экологиялық акциялар туралы білеміз. Олар бүгінде танымал: қоқыс жинау, жасыл отырғызу, жануарларды паналауға арналған жем мен дәрі-дәрмектер жинау, жем берушілердің конкурстары және т.б. Әркім өз қалауы мен күшіне қарай жұмыс таба алады. Бұл кішкентай үлес жақсылық өзеніне, үміт теңізіне құйылады.
Болашақты ойла. Баланың табиғатты қорғауға қосқан үлесі аз. Бірақ ол күн сайын көбейеді. Өсіп, білім алып, планетаның болашағы барлығына байланысты екенін бір минут ұмытпауымыз керек. Уақыт импульсіне саусағыңызды ұстаңыз, оқыңыз, белсенді әлеуметтік позицияны, махаббатты алыңыз. Болашақта сіз біреуге көмектесіп қана қоймай, сонымен қатар жер бетіндегі өмірге қауіп төндіретін адам боласыз.

прости если не правильно написаны некоторые слова,это просто переводчик с русского на казахский