Айдын Айымбетов -2015 жылы «Союз ТМА-18М» ғарыш кемесімен ұшқан қазақ ұлтының үшінші азаматы.Ол ғарышта 10 тәулікке жуық уақыт болып, туған жерге аман-есен оралды. Айдын Айымбетов ғарыш кеңістігіне көтерілгенде қазақ ғалымдарының тапсырысы бойынша бірқатар физика-техникалық, медико-биологиялық 20-ға жуық ғылыми тәжірибе жүргізді. Бұлардың бәрі отандық ғылымды дамыту үшін аса қажет жобалар болатын. Тәжірибе барысында кейбір заттардың тартылыс күшінен тыс ғарыш кеңістігінде қандай күйге түсетінін бақылап, оны бейнатаспаға түсіріп, ғалымдарға жеткізіп берді. Айымбетов еліміздің дамуына қандай үлес қосты? Мәтінде берілген ақпарат бойынша жаз.
1.
2.

Табиғатта кеңінен таралған түс. Өсімдіктердің барлығында дерлік жасыл түс, себебі құрамдарында фотосинтез пигменті - хлорофилл бар.

Себебі жапырақтың құрамында пластидтер болады. Пластидтер өсімдікке жасыл түс береді. Митохондриялар мен пластидтер Митохондриялар жасушаның тыныс алу үрдісіне қатысып, жасушаның басқа құрылымдары пайдалана алатын түрдегі энергия бөліп шығарады. Басқа органеллалардан митохондрияларның айырмашылығы, оларда өздерін қайта құруға және ақуыздар синтезіне қажетті жеке генетикалық жүйенің бар болуы. Митохондрияларда, ядроның ДНҚ, РНҚ, рибосомаларынан өзгеше, өз ДНҚ, РНҚ және рибосомалары бар. Олар прокариоттардың ДНҚ, РНҚ және рибосомаларына ұқсас келеді. Пластидтер - өсімдіктердің арнайы органоиды. Олардың үш типі бар: түссіз (мөлдір) – лейкопластар, жасыл – хлоропластар, реңі қызыл-сары түсті – хромопластар. Хлоропластар дың басты қызметі – фотосинтез. Лейкопластар қоректік заттардың қорын, әсіресе крахмал жинақтайтын түссіз, домалақ пластидтер. Хромопластар лейкопластар мен хлоропластардың стромаларында каротиноидтардың жинақталуынан пайда болатын қызғылт-сары және сары түсті пластидтер. Олар гүл күлтелерінде, піскен жемістерде, кей жағдайларда – тамырсабақтарда, күзгі жапырақтарда кездеседі.

Үй қояны ғана ін қазады, топ-топ болып тіршілік етеді. Көжегі көзі ашылмай, өте дәрменсіз, қызылшақа болып туылады. Кәсіптік маңызы бар, әуестік үшін де ауланады. Қоянның кейбір түрлері жайылымға, жеміс бағына, жас орманға үлкен зақым келтіреді. Кейбіреулері індет таратады. Қазақстанда кездесетін 3 түрі (ақ қоян, құм қоян, ор қоян) бар. Ақ қоян, негізінен, қалың қар түсетін Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Павлодар және Ақмола облыстарындағы орманды далаларда, Қарағанды, Шығыс Қазақстан облыстарындағы таулы аймақтарда көптеп, ал Батыс Қазақстан, Ақтөбе, Алматы облыстарында сирек кездеседі.