Ә мәтіні Саяхат ережесі Әлем елдеріне саяхат жасау – бүгінде әрбір заманауи адамның арманына айналды десек, артық айтқандық емес. Әрине, ел көру, жер аралаудың, адам танудың пайдасы да жоқ емес. Саяхат барысында жаңа дүниелерді көріп, танымыңды кеңейтуге, жаңа көзқарастарға ие болуға мүмкіндік бар. Тек саяхат ережелерін жақсы білу керек. - Ойын-сауық орталықтарына бар. Ол жерден қаланың, адамдардың нағыз өмірін көре аласың, ой түйесің. - Ашық бол. Ең мықты гид – жергілікті тұрғын. Олар арнайы қызметте істемегенімен, бәрін біледі, өз қаласын жақсы көреді. Көшеге шық та, «Қалай баруға болады?» сынды сұрақтарды кез келген адамға бағытта, біріншісімен үйлеспесең, екіншісі сенің көңіліңнен шығады. - Жалғыз саяхатта. Топ болып жүретін болсаң, өз тіліңде сөйлеуді жалғастыра бересің және жаңа орындарға емес, айналаңдағы жолдастарыңның әңгімелеріне көп назар аударасың. - Салыстырма. Ештеңеге салыстырмалы түрде қарама: бағасына, тазалыққа, өмір сапасына, транспортқа. - Сені бәрі түсінеді. Өзің барған елдің тілінде сөйлей алмасаң да, қорқушы болма. Көп адамдар жалғыз жүргенде адасып кетеміз деп ойлайды. - Тым көп сауда жасама. Анда-мұнда тасып әуре болмайтын заттарға ақша жұмсамағаның жөн. Мәселен, театр билеттері, мейрамханалар, ойын-сауық орталықтарына барып көр. Мұнда бәрін көру керек! 1. Қажетсіз бұйым алмау туралы айтылған ережені белгілеңіз? [1]
А)Ойын-сауық орталықтарына бар.
Б) Жалғыз саяхатта.
В)Сені бәрі түсінеді.
Г)Тым көп сауда жасама.
2. Мәтіннің қай бөлігінде адамдардың армандауы туралы айтылған? [1]
А)басында
Б)ортасында
В)арасында
Г)соңында
3. Мәтінде көрсетілгендей саяхатқа шығу ережелерінің болғаны дұрыс деп ойлайсыз ба? Өз пікіріңізді 2-3 сөйлеммен білдіріңіз. [3]
2-тапсырма. Оқылым. Жазылым.
1) Мәтінді оқып, ат қойыңыз.
2) Мәтіндегі қарамен жазылған сөздердің синонимін тауып жазыңыз.
3) Мәтіннен жалқы зат есімдерді табыңыз.
4) Мәтіннен сын есімдерді табыңыз.
Сіздің әлем тарихындағы тұңғыш ғарышкердің Ю.А.Гагарин немесе қазақтың тұңғыш ғарышкері Т.Әубәкіров екендігін білетіндігіңізге күмәніміз жоқ! Ал сіз әлемдегі тұңғыш саяхатшы-ғарышкердің кім екендігін білесіз бе? Білмесеңіз, бүгін біз дәл осы тұлға туралы әңгіме қозғамақпыз.
Деннис Энтони Тито 1940 жылы тамыз айының сегізінші жұлдызында Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. Әлемдегі ең алпауыт фирмалардың бірі - Wilshire Associates фирмасының меңгерушісі, американдық беделді кәсіпкер әрі мультимиллионер 2001 жылдан бері әлем тарихындағы тұңғыш саяхатшы-ғарышкер деген атаққа ие болып келеді. Қалай дейсіз ғой?!
Бұл атаққа ие болу үшін мультимиллионердің аз қаржысы жұмсалған жоқ. Ол өзінің сапарына жиырма миллион доллар жұмсаған көрінеді. Тито Жер планетасын орбита бойымен 128 рет айналып өткен. Әрбір айналымның бағасы 150 мың долларды құраған. Кәсіпкер жұмсалған ақша үшін бір сәт те өкінбегендігін айтады.
3-тапсырма. «Саяхат», «Ғарышкер» сөздеріне дыбыстық талдау жасаңыз.
