Жетіқарақшы (лат. Big Dipper) — аспанның Солтүстік жарты шарындағы Үлкен аю шоқжұлдызының ең жарық жеті жұлдызы. Аталған жеті жұлдыз шөміш пішінді иіліп солтүстік аспаннан өте анық көрінеді және ол Темірқазық жұлдызын жердің өз өсінде айналуына орай әр күні айналып жүргендей көрінеді. Жетіқарақшының жеті жұлдызының ішінде 1,8 жұлдыздық шамаға дейін жалтырап көрінетін ең жарық жұлдыз – Ырық (Алиот) пен Ерік (Дубке) есептеледі. Және оның шеткі екі жұлдызы (ε және α) бойынша Темірқазық жұлдызын табуға болады. Жеті қарақшы шоқ жұлдызының төңірегінде көптеген галактикалар мен планетарлық тұмандықтар бар. Ең жақын галактика мен Жердің арақашықтығы 70 млн. жарық жылын құрайды.
Құстарды қалай қорғау қажеттігі туралы нұсқау.
1.Кім нені қорғауы тиіс?
Құстардың көбісі дәмді еті мен мамық қауырсындары үшін ауланады.Қазақстанда жыл сайын 3,2млн.құс ауланады екен.Құстардың кейбір түрлері мүлде жоғалып,кейбір түрлері азайып кеткен.Сол үшін табиғаттағы құстарды адамзат қорғауы тиіс.Ал біз балалар құстарды рогаткімен атпай,оларды қорғауымыз керек.Торғайлар біздің бақшамыздағы құрт-құмырсқаларды жеп,көкөнісімізді шіруден құтқарады,бізде оларға қамқор болайық.
2.Неден қорғауы тиіс?
Құстарды аңшылардан қорғау үшін,жоғалу алдында тұрған,азайып кеткен құстарды тізімін алып "Қызыл кітапқа"енгізу керек.Біз балалар,үй маңына ұя салған қарлығаштарды мысықтан қорғауымыз керек.Ұясының бүлінбеуін қадағалап жүруіміз керек.
3.Оларға қандай жағдай жасау керек?
Құстарды қорғау шараларын мықтап қолға алу керек.Саны азайып бара жатқан құстарды зерттеп,олардың өсіп-өнуіне қолайлы жағдай жасау керек.Ал біз балалар қыста жылы жаққа ұшпайтын құстарға жем беріп күтуіміз керек.Көктемде ұшып келген құстарға ұя салып,балапан өсіріп,көбейуіне жағдай жасауымыз керек.
