Великий Тенгри создал для людей законы и установил государственность. Породил Тенгри земных тенгрии, божества стихии(ветра, снега, дождя, грозы).Эти божества в делах его. Люди посвящают Тенгри самые высокие деревья , стремящиеся кроной достичь неба, и лучших быстрногих скакунов. Супруга Тенгри богиня земли благодетельная Умай покровительствует детям и роженницам, военным походам и всему живому на Земле, всё растёт и плодоносит по воле Умай. В руках она всегда держала золотую чашу, где в освящённом молоке помещались души детей. По её воле поднимаются весенние густые травы и плодится скот. Изображается богиня в виде летящей птицы, преимущественно лебедя. Тюрки переносили её изображение на украшения, орнамент, картины, чтобы она приносила благополучие.
Объяснение:
Оғыз мемлекеті (IX ғасырдың соңы— XIғасырдың ортасы). IX ғасырдың ортасында Сырдарияның орта және төменгі ағысында, сонымен қатар Батыс Қазақстанды да қосып алатын территориясында оғыз тайпаларының саяси бірлестігі құрылды. «Оғыз» деген терминнің этимологиясы әлі де анықталмаған. Алайда "оғыз" сөзінің пайда болуы туралы әр түрлі пікірлер жоқ емес. Кейбір ғалымдар "уыз" сөзінен шықты десе, екінші біреулері "садақтың оғы" деген сөзден пайда болған дейді. Ал үшінші бір ғалымдар "өгіз" деген тотемдік сөзден пайда болды деп дәлелдеуге тырысады. Махмуд Қашқари, әл-Марвази еңбектерінде, оғыздарға жататын руларды атап кеткен: қынық, баят, язғыр, имур, қарабулақ, тутырка, т.б. Оғыздар 2 экзогамды фрактриядан құрылған. Бұлар — боз оқ және үш оқ (учук). VIII ғасыр ортасында түргештер мұрасы үшін қарлұқтармен болған күресте оғыздардың едәуір бөлігі Жетісуды тастап, Шу алқабына кетеді. Осы жерде олардың «Көне Гузия>> деп аталатын ордасы болды. IX ғасырдың бас кезінде оғыздардың көсемі қарлұқтармен, қимақтармен одақтасып, кангар-печенег бірлестігін күйретеді, сөйтіп Сырдың төменгі жағы мен Арал өңірі мен даласын басып алады. IX ғасыр соңында олар хазарлармен одақ құрып, печенегтерді жеңеді де, Орал мен Еділ арасын қол астына қаратады.
